Przyrządy pneumatyczne

Opisana w poprzednich podrozdziałach metoda syntezy układów przełączających, opierająca się na tablicy kolejności łączeń, spro­wadzała się do określenia liczby elementów przełączających nie­zbędnych do jej zrealizowania i syntezy wielobiegunnika złożo­nego z kanałów elementów wejściowych, wprowadzających sy­gnały zewnętrzne do układu, oraz kanałów elementów pośredni­czących i wyjściowych, znajdujących się w układzie.

Pod wprowadzonym pojęciem „kanał" elementu przełączają­cego rozumieliśmy w sensie fizycznym zamykaną lub otwieraną drogę dla sprężonego powietrza. Natomiast miejsce elementu przełączającego, do którego doprowadzane jest sprężone powietrze w celu spowodowania zmiany jego stanu — nazwano komorą.

Zadaniem syntezowanego wielobiegunnika było doprowadzenie w określonej kolejności i czasie sprężonego powietrza do komór elementów przełączających i następnie usuwanie z nich atmosfe­ry zmagazynowanego powietrza w czasie zmiany ich stanów.

W przypadku układów budowanych z elementów jednostabilnych — wielobiegunnik miał postać jak na rys. 8-35. Literami A_x, A₂.. ., A_n oznaczono komory elementów przełączających. Do nich doprowadzono sprężone powietrze ze źródła zasilania drogami złożonymi z układów kanałów elementów, opisanymi wyrażeniami strukturalnymi F(A_t), F(A₂)..., F(A„), i następnie odprowa­dzano do atmosfery z ich komór sprężone powietrze poprzez układ kanałów opisanych wyrażeniami strukturalnymi Fa(A{), F_A(A₂). . ., F_A(A_n).

Z rys. 8-35a widać, że każdy element A_i} A₂ .., A„ jest połą­czony układem kanałów i przewodów z zasilaniem i drugim ukła­dem kanałów i przewodów z atmosferą (oczywiście niektóre prze­wody i kanały elementów mogły spełniać podwójną rolę).

Rozpatrując w podobny sposób układ przełączający zbudowany z przerzutników pneumatycznych z rozdzielonymi wejściami (rys. 8-35b), musimy dojść do wniosku, że jeśli zawiera on tę samą liczbę elementów n, to wymaga podwójnej liczby układów kanałów elementów przełączających i przewodów łączących przerzut-niki z zasilaniem i atmosferą; np. dla przerzutnika Bi mamy dwa układy kanałów F(B_U) i F(B_1>2) doprowadzające sprężone powie­trze do komór przerzutnika i dwa układy kanałów Fa(B_u1) i F^(B_1>2) odprowadzające powietrze z tych komór do atmosfery.

Z powyższych rozważań wynika, że układ przełączający zbudo­wany z przerzutników z punktu widzenia swojej struktury jest bardziej skomplikowany i wymagający większej ilości połączeń od układu zbudowanego z elementów jednostabilnych, powraca­jących samorzutnie do swego stanu 0 po odjęciu sygnału przełą­czającego. Celowe wydaje się więc stosowanie przerzutników do syntezy układów tylko w tych przypadkach, gdy otrzymane dla przerzutników wyrażenia strukturalne F(B_ltl), F(Bi_i2)-j-F(B„_i), F(B_B>2) oraz F^(B_U), F_/1(B₁,₂)-i-F^(B_njl), F^(B_n,₂),' są znacznie prost­sze od wyrażeń F(A_t), F^(A₁)H-F(A„), F_A(A_n) otrzymanych dla ele­mentów jednostabilnych.

Przy wykreślaniu schematów ideowych układów przyjmiemy oznaczenia podane na rys. 8-36. Kanały przerzutnika normalnie otwarte dla przelotu powietrza i normalnie zamknięte przy stanie 0 przerzutnika będą oznaczane jak na rys. 8-36a,b, zaś komory przerzutnika — jak na rys. 8-36c. Włączenie zasilania tylko ko­mory X_u powoduje doprowadzenie przerzutnika do stanu 0, na­tomiast włączenie zasilania tylko komory X_1>2 przestawia prze-rzutnik w stan 1.