Mniejsze korpusy obrabia się na tokarkach zwykłych i rewolwerowych, natomiast większe — na tokarkach karuzelowych. Przy obróbce korpusów jednocześnie ustalanych i mocowanych na dwóch powierzchniach (np. wewnętrznej powierzchni walcowej i wewnętrznej powierzchni czołowej), konstrukcja uchwytu powinna zabezpieczać taką kolejność działania jego składowych mechanizmów, aby poszczególne zamocowania przedmiotu nie kolidowały z jego ustaleniem.
Uchwyt samocentrujący z rys. 6-9 spełnia powyższy warunek, gdyż jego trzy szczęki 22 centrują przedmiot na powierzchni wewnętrznej i dokonują jego podstawowego zamocowania, a trzy odchylne łapy 11 służą do dosunięcia go wewnętrzną powierzchnią czołową do kołków oporowych 13. Podstawowa tarcza 9 uchwytu ma płytkie wytoczenie do ustalenia na wrzecionie obrabiarki. Napęd elementów uchwytu pochodzi od siłownika pneumatycznego o specjalnej konstrukcji, który jest zamocowany na tylnym końcu wrzeciona obrabiarki.
Dwa tłoki poruszające się w siłowniku 5 zapewniają niezależny napęd dwóch grup układów ustalających i mocujących uchwytu. W celu założenia przedmiotu do uchwytu, doprowadza się sprężone powietrze poprzez specjalną głowicę rozdzielczą 1 (np. z rys. 2-26) do lewej komory siłownika 5. Obydwa tłoki 3 i 4 przesuwają się w prawo. Tłok 4 poprzez rurowe tłoczysko 7 i łącznik 20 przesuwa w prawo tuleję 19 z krzyżownicą 8, na której zamocowane są łapy zaciskowe 11. W czasie przesuwania się krzyżow-nicy 8, prawe końce łap 11 pod działaniem płaskich sprężyn 10 unoszą się, umożliwiając swobodne włożenie obrabianego przedmiotu. Jednocześnie wewnętrzny tłok 3, poprzez tłoczysko 6 i łącznik 18, przesuwa w prawo klin 14, a szczęki 12 pod naciskiem sprężyn 2 zbliżają się do osi uchwytu.
Po założeniu przedmiotu do uchwytu doprowadza się sprężone powietrze do prawej komory siłownika pneumatycznego, a jego lewa komora zostaje połączona z atmosferą. Przesuwając się w lewo, tłok 4 ciągnie krzyżownicę 8 i łapy 11, których lewe końce przesuwają się po skośnych powierzchniach w tarczy 9, a prawe, opuszczając się, zachodzą na kołnierz przedmiotu i dosuwają jego wewnętrzną powierzchnię czołową do kołków stałych 13. W tym samym czasie tłok 3 ciągnie klin 14. Szczęki 12, napędzane skosami klina 14 — centrują i zamocowują przedmiot za powierzchnię wewnętrzną. Ostateczne zamocowanie przedmiotu nastąpi tylko wtedy, kiedy wewnętrzna powierzchnia przedmiotu będzie spoczywała na czołach kołków oporowych 13 i szczęki 12 wy-centrują go. Konstrukcja siłownika pneumatycznego z dwoma niezależnymi tłokami wyklucza możliwość zamocowania niewy-centrowanego przedmiotu oraz chroni przed takim zamocowaniem przedmiotu, przy którym będzie istniał luz między jego wewnętrzną powierzchnią czołową a kołkami oporowymi 13 uchwytu.
Regulację szczęk centrujących 12 i łap zaciskowych 11 przeprowadza się oddzielnie. Położenie klina 14 reguluje się zmianą długości łącznika 18, przez wkręcenie lub wykręcenie go z tło-czyska 6. Położenie krzyżownicy 8 można zmieniać, obracając tuleję 19 specjalnym kluczem 25. Koniec tego klucza wprowadza się w otwór 17 krzyżownicy 8 i zęby koła zębatego tego klucza zazębiają się z uzębieniem na kołnierzu tulei 19. Pokręcając tę tuleję powoduje się jej wykręcanie z łącznika 20 i przesunięcie się w prawo krzyżownicy 8.
Uchwyty obróbkowe z napędem pneumatycznym spotyka się na tokarkach karuzelowych o wiele rzadziej, niż na tokarkach innych typów. Tłumaczy się to trudnościami związanymi z zabudową siłownika pneumatycznego w uchwycie lub obrabiarce i doprowadzeniem do niego sprężonego powietrza. Niżej omówione są dwie konstrukcje uchwytów, w .których wykorzystano pneumatykę i w tym typie obrabiarek. Obydwie konstrukcje mają membranowe siłowniki pneumatyczne jednostronnego działania, zabudowane w korpusie uchwytu.
Trójszczękowy uchwyt samocentrujący przedstawiony na rys. 6-10 został zaprojektowany do obróbki siluminowych korpusów. Do tarczowej podstawy 15 uchwytu przymocowana jest za pomocą pierścienia 1 płaska gumowa membrana 10. W korpusie 2, przykręconym do podstawy, umieszczony jest klinowy trzpień 7 ze sztywnikiem membrany 9, trzy trzpienie wysuwne 8, dźwignie 13 i suwaki 3. Do suwaków mogą być przykręcone wymienne szczęki 4.
Doprowadzając do siłownika pneumatycznego sprężone powietrze z sieci przez rurkę 11, spowoduje się uniesienie membrany 10 ze sztywnikiem 9. Wtedy klin 7 wysunie trzpienie 8 i dźwignie 13, obracając się wokół osi 14, zbliżą suwaki 3 ze szczękami zaciskowymi 4 do środka uchwytu, co spowoduje zamocowanie obrabianego przedmiotu.
Aby odmocować przedmiot, należy wypuścić sprężone powietrze spod membrany 10 do atmosfery. Klin 7 z tarczą oporową i membraną opuszcza się wtedy w położenie wyjściowe pod wpływem sprężyn 12, a sprężyny 6 przesuwają suwaki 3 ze szczękami zaciskowymi 4 w położenie początkowe. Do regulacji napięcia sprężyn 6 służą wkręty 5. Dostosowanie uchwytu do obróbki przedmiotów o innych wymiarach odbywa się poprzez wymianę szczęk zaciskowych 4. Oprócz tego sam korpus uchwytu z układem przekazania napędu i szczękami zaciskowymi może być także wymieniony, bez konieczności zdejmowania siłownika pneumatycznego ze stołu obrabiarki, a sam siłownik pneumatyczny może być wykorzystany do napędu następnego uchwytu.
Pneumatyczny uchwyt do obróbki korpusów silników elektrycznych na tokarkach karuzelowych jest przedstawiony na rys. 6-11. Na tarczy centrującej 12 uchwytu jest umocowany korpus 11 z trzema szczękami zaciskowymi 6, które wykonują skośny ruch promieniowy pod naciskiem klina 8. Membrana 5 ze sztywnikiem 4 i tłoczyskiem 9 jest przymocowana śrubami do korpusu uchwytu.
| « poprzednia | następna » |
|---|
