Przyrządy pneumatyczne

Samocentrujący pneumatyczny uchwyt sześcioszczękowy przed­stawiony na rys. 6-1 jest stosowany do obróbki na półautomacie tokarskim powierzchni zewnętrznej cienkościennego pierścienia o średnicy 700 mm (rys. 6-lb).

Mała dopuszczalna owalizacja przedmiotu, przy niewielkiej grubości jego ścianek i surowej bazie obróbkowej, zmusza do zastosowania w konstrukcji uchwytu trzech samocentrujących

1 trzech samonastawnych szczęk, których jednoczesne działanie zapewnia ustalenie i zaciskanie przedmiotu, bez odkształcenia go. Ustalanie położenia przedmiotu w stosunku do suportów, nieod­zowne w półautomatycznym cyklu pracy obrabiarki, osiąga się dzięki wysuwanym zderzakom, które przed rozpoczęciem obróbki wycofuje się za obrys przedmiotu.

Przed ustaleniem przedmiotu należy obrócić pierścień 10 w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara, wkładając pręt w tulejkę 12 osadzoną w tymże pierścieniu. Pierścień 10 naciska swymi skosami na obrotowe zderzaki 22 i wysuwa je. Następnie nakłada się przedmiot na szczęki 6 i 9 uchwytu aż do zetknięcia się ze zderzakami. Z kolei włącza się dwutłokowy siłownik pneumatyczny, który za pośrednictwem drążka 13 prze­suwa w prawo łącznik 1. Na łącznik jest nałożona podkładka 2 z kształtowym otworem umożliwiającym jej swobodne układanie się na łączniku. Podkładka 2 naciska za pośrednictwem dźwigni 3 tuleję 4, a ta z kolei — dźwignie 5, osadzone obrotowo na sworz­niach 16. Dźwignie te obracając się przesuwają suwaki szczęk 25 wraz z samocentrującymi szczękami 6. Dźwignie 3 opierają się wolnymi końcami na suwakach 7, które z kolei naciskają dźwig­nie 8, przesuwające suwaki szczęk 27 wraz z samonastawnymi szczękami 9. Po ustaleniu przedmiotu, gdy samocentrujące szczę­ki 6 i połączona z nimi tuleja 4 przestały się przesuwać, pod­kładka przechylna 2 naciska dźwignie wyrównawcze 3, te wpro­wadzają w ruch suwaki 7 oraz dźwignie 8 i samonastawne szczę­ki 9 wysuwają się aż do zetknięcia z nie obrobioną wewnętrzną powierzchnią przedmiotu.

Po ustaleniu i zamocowaniu przedmiotu obraca się pierścień 10 w odwrotnym kierunku, zderzaki powracają do położenia po­czątkowego, a pierścień 10 ustala się za pomocą kulki 29 ze sprę­żyną 28. Korpus 20 uchwytu jest zamocowany na końcówce wrzeciona obrabiarki śrubami 22 za pośrednictwem tarczy 22. Podczas ruchu łącznika 23 w lewo, szczęki 6 i 9 powracają do początkowego położenia pod naciskiem nakrętki 23.

Sześcioszczękowy samocentrujący uchwyt pneumatyczny przed­stawiony na rys. 6-2 jest stosowany do obróbki na półautomacie tokarskim otworu w cienkościennym pierścieniu o średnicy 700 mm (rys. 6-2b).

Uchwyt ma trzy szczęki 20 centrujące przedmiot wg zewnętrz­nej średnicy oraz trzy szczęki 6, które zaciskają przedmiot po-osiowo. Równoczesne współdziałanie obu układów szczęk zapew­nia centrowanie i zamocowanie nie wywołujące odkształcenia przedmiotu.

Uchwyt działa w następujący sposób. Przedmiot podsuwa się do zderzaka 2, następnie włącza się dwutłokowy siłownik pneu­matyczny 28, który przesuwa w prawo łącznik 2, za pośrednic­twem drążka 27. Na łączniku jest osadzona tuleja 3, która ma kulistą powierzchnię umożliwiającą jej ukośne układanie się w kulistym wgłębieniu nakrętki 26 umieszczonej na końcu łącznika. Tuleja 3 przesuwa w lewo, za pośrednictwem dźwigien 4 i wał­ków 23, trzy szczęki 6, które zaciskają przedmiot poosiowe Równocześnie sprężyna 7 przesuwa tuleję 8, dźwignię 9 i śru­by 29, powodując centrowanie przedmiotu szczękami 20, ślizga­jącymi się w lewo po stożkowych powierzchniach korpusu 22.